ضرورت معرفی شخصیت‌های برجسته به نسل جوان

این همایش دو روزه به مناسبت هشتصدمین سال تولد این حکیم‌ عالیقدر برگزار می‌شود.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام‌معظم‌رهبری، حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیامی به این کنگره بین‌المللی‌ با تاکید بر ضرورت تبیین دوران شکوفایی علمی در کشور و همچنین معرفی شخصیت‌های برجسته به عنوان الگو برای نسل جوان امروز افزودند: با وجود این الگوها، لزومی ندارد که ما افرادی را از اعماق تاریکی‌های قرون وسطای اروپا بیرون بکشیم و آنان‌را به عنوان یک شخصیت معرفی کنیم.

متن پیام رهبر معظم انقلاب که صبح دیروز از‌سوی آیت‌الله ایمانی، نماینده ولی‌فقیه در استان فارس و امام جمعه شیراز در این کنگره قرائت شد، به شرح زیر است:

بسم الله الرحمن الرحیم

بزرگداشت کسانی از قبیل قطب‌الدین شیرازی کار بسیار مفیدی است. من در ذهنم بود که پزشک‌ها، زرنگی کردند و قطب شیرازی را برده‌اند به عالم پزشکی؛ چون ایشان در درجه اول فیلسوف است، شاگرد خواجه نصیر و شارح شرح حکمت الاشراق و اینهاست؛ و البته طبیب هم هست، طبیب برجسته‌ای است؛ [و هم] منجم است، ایشان در ساخت رصدخانه معروف مراغه سهیم بوده؛ یعنی یک انسان بزرگی است، اما این بیان آقای دکتر لنکرانی، بیان خوبی بود؛ یعنی همین که ما توجه بکنیم که دانشمندان بزرگ ما در دوران‌های مختلف اسلامی، در رشته‌های مختلف تبحر داشته‌اند؛ صرف این نبود که یک لقمه از اینجا، یک لقمه از آنجا، یک لقمه از آنجا؛ نه، ایشان در عالم پزشکی یک آدم برجسته است؛ همان‌طور که اشاره کردید، مهم‌ترین شرح قانون بوعلی را او نوشته؛ در زمینه فلسفه، یک فیلسوف به معنای حقیقی کلمه؛ در زمینه نجوم و هیات، یک انسان وارد و متخصص است؛ ادیب است؛ شاعر است: شعر عربی، شعر فارسی؛ و شاید علوم دیگری. یعنی این نکته مورد توجه باشد که تخصص‌گرایی به معنای محدود‌کردن ذهن و فکر انسان، یک نکته برجسته‌ای نیست ـ که همین طور تخصص‌ها پشت سر هم همدیگر را می‌شکافند و یک تخصص کوچک‌تری، دایره محدودتری به وجود می‌آید؛ به یک معنا به خاطر رسیدگی به وضع زندگی انسان در آن تخصص خاص چیز خوبی است، اما به یک معنا محدود کردن انسان است ـ چون ظرفیت ذهن انسان خیلی وسیع است و می‌تواند در همه این امور صاحب‌نظر باشد. این‌جور نباشد که کسی که پزشک است، مثلا در زمینه علوم دینی یا در زمینه فلسفه، یک آدم عامی محسوب بشود؛ نه، چقدر خوب است که یک پزشک، در زمینه علوم دیگر ـ در زمینه علوم عقلی، در زمینه علوم دقیقه، مسائل گوناگون طبیعی ـ حداقل صاحب اطلاع باشد و این کار را ما بتوانیم در کشورمان پیش ببریم. البته این به معنای تعطیل کردن تخصص‌ها به هیچ وجه نیست، بلکه به معنای بهره‌مند کردن ذهن متخصصین از محیط‌های فراتر از حد تخصص آنهاست.

خب؛ شیراز البته مرکز مهمی است و بزرگانی در شیراز پرورش پیدا کرده‌اند؛ خود این هم در سرزمین‌های گوناگون ما نکته‌ای است؛ من این را در سفر شیراز هم ـ همین چند سال قبل از این- گفتم. واقعا شیراز جزو سرزمین‌هایی از کشور ماست که یک ظرفیت نامحدودی دارد؛ انسان در هر بخشی نگاه می‌کند، می‌بیند منطقه فارس و شیراز ـ البته شیراز که می‌گوییم، منظورمان کل فارس است، کما این‌که قطب شیرازی هم کازرونی است ـ یک منطقه بسیار حاصلخیزی است از لحاظ تربیت استعدادهای برجسته انسانی؛ شاعر، ادیب، فیلسوف، عالم به معنای مصطلح امروزی؛ در رشته‌های مختلف علوم ـ در همه رشته‌ها ـ برجستگانی از این منطقه برخاسته‌اند.

خب این در واقع به یک معنا شناسنامه این منطقه است که کسانی که در این منطقه مشغول کار تعلیم و تربیت و پرورش افکار و استعدادها هستند، به این نکته توجه کنند که[در] اینجا یک استعداد بی‌پایانی از لحاظ اسلامی وجود دارد. حالا همین قطب شیرازی، ایشان علامه شیرازی است، یعنی به عنوان علامه شناخته می‌شود، به خاطر همین که در فنون مختلف [متخصص بوده]؛ به هر حال سعی کنید این شخصیت‌های برجسته را به عنوان الگوهایی برای نسل جوان امروز ما معرفی کنید که جوان امروز بداند که می‌تواند الگویش این باشد. هیچ لزومی ندارد که ما یک شخصیت را از اعماق تاریکی‌‌های قرون وسطای اروپا بکشیم بیرون، او را به عنوان یک شخصیت معرفی کنیم. اینها [الگو] هستند.

ثانیا توجه کنند به این که جریان علمی در کشور ما، در دورانی که در غرب و در اروپا خبری نبوده شکوفایی‌هایی داشته. در قرن هفتم هجری ـ چون ایشان از دانشمندان قرن هفتم است، یعنی ایشان اوائل قرن هشتم ظاهرا از دنیا رفته، یعنی جزو علمای قرن هفتم محسوب می‌شود ـ یعنی قرن سیزده و چهارده میلادی، شما ببینید در اروپا چه خبر بوده؟ چه کسانی بودند؟ یعنی در اروپا، نور علم تابیده نشده بود؛ آن ‌وقت اینجور شخصیت‌های برجسته‌ای در اینجا از قبیل خواجه‌نصیر و کاتبی- که یکی از استادان او هم کاتبی است؛ کاتبی قزوینی، فیلسوف برجسته بزرگ ـ و دیگران و همچنین امثال قطب شیرازی، در آن وقت هستند.

امیدواریم ان‌‌شاءالله خداوند کمک کند بهتان، بتوانید این کار را خیلی خوب از آب در بیاورید.

والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته

متن پیام رهبر معظم انقلاب اسلامی برگرفته از سخنان ایشان است که در 13‌/‌9‌/‌1391 در دیدار دست‌اندرکاران برگزاری کنگره بین‌المللی علامه حکیم قطب‌الدین شیرازی بیان شده است.

کامران باقری‌لنکرانی، رئیس شورای سیاستگذاری سلامت هم در مصاحبه با واحد مرکزی خبر گفت: در این گردهمایی علمی 50 سخنران از ایران، تونس، پاکستان، ترکیه، تاجیکستان، ازبکستان، عراق، سودان و مصر بـه ارائه مقاله می‌پردازند و50 مقاله نیز به صورت پوستر در زمینه دیدگاه‌‌های حکیم قطب‌‌الدین شیرازی درباره طب سنتی، سیره و نقش حکیم در توسعه علمی زمان خود ارائه می‌شود.

باقری‌لنکرانی افزود: ایـن همایش به ‌همت شورای سیاستگذاری سلامت دانشگاه علوم پزشکی شیراز و با همکاری سازمان کنفرانس اسلامی، چهار فرهنگستان کشور شامل علوم پزشکی، علوم، هنر و زبان و ادبیات فارسی و دیگر مؤسسات فرهنگی برگزار می‌‌شود.

علامه قطب‌‌الدین محمود بن مسعود مصلح‌ شیرازی از علمای قرن هفتم و هشتم هجری قمری در استان فارس متولد شد و در محضر پدر خود که از طبیبان بنام بود پزشکی را فرا گرفت.

وی علاوه بر طب در ریاضی، حکمت، فلسفه، علوم ادبی و موسیقی نیز شهرت فراوان داشت و نقش بسزایی در گسترش علوم عصرخود ایفا کرده است.

حکیم قطب‌الدین شیرازی بیش از 20 اثر به فارسی و عربی به رشته تحریر در آورد و در سال 710 هجری قمری در هفتاد‌و‌شش سالگی در تبریز دارفانی را وداع گفت.